Uzależnienie psychiczne a fizyczne od alkoholu: czym się różnią?

7 marca, 2022




Nie od dziś wiadomo, że uzależnienie od alkoholu jest złożoną chorobą, która postępuje stopniowo, a nieleczona może doprowadzić do śmierci osoby uzależnionej. Alkoholizm polega na utracie kontroli w ilości oraz częstotliwości spożywanego alkoholu etylowego i może dosięgnąć każdą osobę w społeczeństwie, niezależnie od jej wieku, płci, miejsca zamieszkania czy zdobytego wykształcenia. 

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) definiuje alkoholizm jako sposób picia, który wykracza poza normy zwyczajowego spożywania alkoholu etylowego. Podaje również, że mimo świadomości, że picie jest szkodliwe, osoba chora kontynuuje tę czynność. 

Alkoholizm dotyka ciała osoby chorej, które stopniowo jest wyniszczane – zmienia się wygląd osoby chorej, jej narządy wewnętrzne przestają prawidłowo funkcjonować, wypłukują się ważne witaminy i minerały. Jednak w równym stopniu dotyka również psychiki osoby uzależnionej, w której zachodzą zmiany kierujące uzależnieniem, a nawet zmiany zachowania oraz charakteru, które bywają nieodwracalne. 

Co to jest uzależnienie psychiczne od alkoholu?

Uzależnienie psychiczne od alkoholu polega głównie na silnym oraz szybkim wzroście samopoczucia osoby uzależnionej. Oznacza to, że alkoholik, aby poczuć się dobrze, bezpieczne czy komfortowo musi spożyć odpowiednią dla siebie dawkę alkoholu. Bez alkoholu bywa zdołowany, drażliwy, a nawet agresywny. 

Alkohol etylowy jest substancją psychoaktywną, która ma bezpośredni wpływ na strefę emocjonalną człowieka. Alkoholik uważa, że spożywając alkohol jest w stanie poradzić sobie z problemami, przejść przez trudne sytuacje życiowe oraz kłótnie i inne nieprzyjemne sytuacje w domu. Zauważa również, że sukcesy i przyjemne zdarzenia są potęgowane po spożyciu alkoholu, dlatego wyszukuje coraz to nowszych okazji do napicia się.

Osoba uzależniona od alkoholu nie wyobraża sobie przeżycia dnia bez napojów wyskokowych. Bardzo szybko dochodzi do powstania mechanizmu, który powoduje, że alkoholik nie jest w stanie poradzić sobie nawet w błahych sprawach bez spożywania alkoholu. Takimi sprawami mogą być na przykład ból zęba, wyjazd do nielubianej rodziny czy wykonanie stresującego telefonu.

Uzależnienie fizyczne od alkoholu: czym się wyróżnia?

Z kolei uzależnienie fizyczne od alkoholu wynika głównie z wpływu, jaki ma środek uzależniający na procesy metaboliczne w ciele alkoholika. Bardzo łatwo rozpoznać, czy organizm jest uzależniony od alkoholu – w przypadku zaprzestania spożywania napojów wyskokowych szybko pojawia się Alkoholowy Zespół Abstynencyjny. Jest to grupa objawów, które dotkliwie doskwierają osobie uzależnionej do momentu, gdy ta nie napije się ponownie alkoholu. Jest to system obronny organizmu uzależnionego fizycznie od alkoholu, a w ten sposób „zmusza” on człowieka to spozycia kolejnej dawki etanolu. 

Spożywanie nadmiernej ilości alkoholu doprowadza do zatrucia alkoholowego. Organizm, który jest uzależniony od alkoholu, by uniknąć skutków zatrucia toksynami alkoholowymi, dokonuje szeregu zmian, głównie metabolicznych. Zmianie ulega praca między innymi trzustki, nerek, mózgu oraz wątroby, wszystko po to, by alkoholik mógł spożywać w dalszym ciągu etanol. 

Kolejnym objawem wskazującym na fizyczne uzależnienie od alkoholu jest zwiększona tolerancja na wypijany alkohol. Oznacza to, że w przeszłości osoba uzależniona potrzebowała na przykład dwóch drinków, by się upić, a obecnie musi wypić dwukrotnie więcej, by wprowadzić się w taki sam stan. Dodatkowo zaczynają pojawiać się luki w pamięci, bóle głowy, nudności oraz problemy z koncentracją.

Czym jest zespół abstynencyjny?

Alkoholowy Zespół Abstynencyjny to szereg objawów psychofizycznych, które pojawiają się po odstawieniu substancji psychoaktywnej w przypadku uzależnienia od niej. Objawy te pojawiają się w momencie, gdy osoba, która trwa już jakiś czas w ciągu alkoholowym nagle odstawia alkohol całkowicie. Zespół Abstynencyjny to swego rodzaju mechanizm obronny organizmu, który domaga się kolejnej dawki alkoholu.

Do najczęściej pojawiających się nieprzyjemnych skutków po odstawieniu alkoholu etylowego można zaliczyć: bóle głowy, biegunki i bóle brzucha, drgawki, omamy słuchowe i wzrokowe, ogólne osłabienie organizmu, rozdrażnienie, agresję, zaburzenia ciśnienia tętniczego. W przypadku silnego uzależnienia od alkoholu może dojść nawet do zapaści lub śmierci osoby uzależnionej. Właśnie dlatego tak ważne jest, by nie przerywać ciągu alkoholowego samodzielnie w domu, gdy wystąpią objawy AZA. W takim przypadku najlepiej i najbezpieczniej jest zgłosić się do placówki, która oferuje odtruwanie alkoholowe. Odtruwanie pozwala w bezpieczny sposób na pozbycie się toksyn alkoholowych z organizmu bez wystąpienia objawów Zespołu Abstynencyjnego. 

Uzależnienia behawioralne oraz od substancji psychoaktywnych

Poza popularnym uzależnieniem od przyjmowanej substancji takiej jak alkohol, narkotyki, leki czy jedzenie, istnieje również uzależnienie behawioralne. Polega ono na kompulsywnym wykonywaniu pewnych czynności, na przykład graniu w gry komputerowe, uprawianiu seksu czy robieniu zakupów. Również w przypadku uzależnień behawioralnych dochodzi do wyniszczania organizmu oraz do powstania problemów w życiu rodzinnym, społecznym i zawodowym. Terapia uzależnień jest odpowiednim rozwiązaniem w przypadku każdego uzależnienia, niezależnie czy ma ono podłoże behawioralne czy nie.

Wszywka alkoholowa Esperal jako pomoc w leczeniu alkoholizmu

Jedną z metod wspomagających leczenie uzależnienia od alkoholu jest wszywka alkoholowa Esperal, która zawiera w sobie substancję czynną Disulfiram WZF. Disulfiram to substancja, która zaburza metabolizm alkoholu w ciele człowieka, co oznacza, że po spożyciu alkoholu etylowego, nie ma on możliwości wydostać się w bezpieczny sposób z organizmu. Powoduje to wystąpienie wielu nieprzyjemnych skutków ubocznych, które w przyszłości skutecznie odstraszają alkoholika od ponownego sięgnięcia po etanol. Taki rodzaj działania nazywamy metodą awersyjną.

Niemal od razu po spożyciu alkoholu, zaobserwować można pojawiające się objawy, przypominające zatrucie alkoholem. Możemy zaliczyć do nich:

  • nudności i wymioty,
  • skoki ciśnienia,
  • bóle głowy,
  • duszności,
  • kołatanie serca,
  • pocenie się,
  • drgawki,
  • niepokój i lęki.

Powyższe objawy potrafią utrzymywać się od 4 do nawet 10 godzin, cały czas z takim samym natężeniem! W trakcie działania Disulfiramu oraz spożycia większej ilości alkoholu etylowego, może dojść do poważniejszych powikłań, niż te wymienione powyżej. U osoby uzależnionej może dojść do zapaści, zawału serca, utraty przytomności, uszkodzenia wątroby lub nerek, a w skrajnych przypadkach nawet do śmierci. 

Wszywka alkoholowa ma postać tabletek z czynną substancją, którą lekarz chirurg umieszcza podskórnie u alkoholika, a następnie zakłada na ranę szwy. Wszywka działa nieustannie przez około 8-12 miesięcy i pozwala na rozpoczęcie dalszych etapów leczenia uzależnienia. Ta metoda wspomagająca jest bardzo skuteczna i popularna wśród osób, które chcą rozpocząć leczenie alkoholizmu.